Wro─ç
Dalej

Wracamy na spacerowe szlaki, aby odkry─ç nieopowiedzian─ů dotychczas histori─Ö Placu Grunwaldzkiego. Poznamy ┼Ťr├│dmiejskie legendy, zapomniane miejsca i ┼╝ywe wspomnienia os├│b zwi─ůzanych z Grunwaldem, kt├│re przedstawi─ů wroc┼éawscy architekci/tki, historycy/czki oraz miejscy/kie przewodnicy/czki. Szykujcie wygodne buty, bo od sierpnia do pa┼║dziernika czeka nas a┼╝ 5 pieszych w─Ödr├│wek!

 

cover photo v2

projekt graficzny: Marcin Rosiński

W ramach projektu ÔÇ×Plac Grunwaldzki – nieopowiedziana historiaÔÇŁ zapraszamy Was do udzia┼éu w cyklu 5 jesiennych spacer├│w z przewodnikami i przewodniczkami. Poznamy od kulis histori─Ö budowy lotniska na Placu Grunwaldzkim. Dowiemy si─Ö r├│wnie┼╝ jak powsta┼éa socrealistyczna architektura oraz sztandarowe modernistyczne realizacje. Pos┼éuchamy r├│wnie┼╝ opowie┼Ťci o ulicach i budynkach, kt├│rych go┼éym okiem nie wida─ç, ale kt├│re zapisa┼éy si─Ö w histori─Ö osiedla, a tak┼╝e o wspomnieniach os├│b zamieszkuj─ůcych Plac Grunwaldzki przed i po wojnie.

Wszystkie spacery odb─Öd─ů si─Ö w wybrane czwartki sierpnia, wrze┼Ťnia oraz pa┼║dziernika i potrwaj─ů ka┼╝dorazowo od 17:30 do 19:30. Miejsca zbi├│rka oraz dojazd znajduj─ů si─Ö pod opisem ka┼╝dego wydarzenia.

 

Co trzeba zrobi─ç, aby wzi─ů─ç udzia┼é w spacerach?

 

Udzia┼é w spacerach jest bezp┼éatny, ale obowi─ůzuj─ů wcze┼Ťniejsze zapisy przez formularz: bit.ly/NIEOPOWIEDZIANAhistoriaGRUNWALDUspaceryZAPISY.

Zg┼éoszenie ch─Öci udzia┼éu jest r├│wnoznaczne z akceptacj─ů postanowie┼ä regulaminu:┬ábit.ly/NIEOPOWIEDZIANAhistoriaGRUNWALDUspaceryREGULAMIN.

 

Kolorowa, pozioma fotografia przedstawiaj─ůca grup─Ö os├│b, spaceruj─ůcych w─ůsk─ů ┼Ťcie┼╝k─ů przez park.

Spacerowy harmonogram:

 

  • 24.08, 17:30-19:30 ÔÇô Historie i mity wok├│┼é budowy lotniska na Placu Grunwaldzkim | oprowadza Maciej┬áWlaz┼éo // [BRAK MIEJSC]
    Podczas spaceru poznamy ambitne plany na zabudow─Ö nowego, dumnego i ambitnego miasta, kt├│re rozrasta┼éo si─Ö wok├│┼é Gwiazdy Szczytnickiej ÔÇ×Scheitniger SternÔÇŁ a zosta┼éo przerwane przez najwi─Öksz─ů tragedi─Ö w historii naszego miasta, czyli obl─Ö┼╝enie Festung Breslau. Dowiemy si─Ö, co doprowadzi┼éo do powstania pasa startowego na Placu Grunwaldzkim i jakie tego by┼éo konsekwencje. Poznamy kulisy przebieg plan├│w wyburzania osi Grunwaldzkiej. Odczarujemy mity i legendy, jakie naros┼éy wok├│┼é tych dramatycznych, drugowojennych dni i tygodni. Ws┼éuchamy si─Ö w g┼éosy ┼Ťwiadk├│w i ┼Ťwiadki┼ä oraz w ich histori─Ö.
    Start: Pomnik ofiar budowy lotniska na Placu Grunwaldzkim, Wybrzeże Pasteura 20
    Meta: Most Grunwaldzki
    Dojazd na miejsce zbi├│rki:┬áprzystanek ÔÇ×KochanowskiegoÔÇŁ tramwajami numer: 9, 17, 33 lub autobusami numer: 111, 116, 121, 131, 149, 151, D.

 

  • 31.08, 17:30-19:30 ÔÇô Archispacer po Placu Grunwaldzkim ┼Ťladem wielkich plan├│w z drugiej po┼éowy XX wieku | oprowadza Joanna Majczyk
    Jest rok 1949. Realizm socjalistyczny staje si─Ö jedyn─ů obowi─ůzuj─ůc─ů w Polsce metod─ů ekspresji tw├│rczej. Oczkiem w g┼éowie urbanist├│w i urbanistek Wroc┼éawia staje si─Ö plac Grunwaldzki. Propagandowy entuzjazm nie trwa d┼éugo. W 1956 roku socrealizm zosta┼é doktrynalnie odrzucony, a wraz z nim ÔÇ×wielkie planyÔÇŁ przebudowy ┼Ťr├│dmie┼Ťcia Wroc┼éawia. Co jednak zachowa┼éo si─Ö do dzi┼Ť w przestrzeni placu Grunwaldzkiego? W trakcie spaceru zobaczymy m.in.: kampusy uczelni i sztandarowe realizacje architektoniczne wroc┼éawskiego socrealizmu, urbanistyczne ┼Ťlady ÔÇ×wielkich plan├│wÔÇŁ lat 50. XX w. oraz dawnego Breslau, pierwszy po 1945 roku nowy budynek wzniesiony w mie┼Ťcie.
    Start: Skwer koło Zespołu Trzech Fontann obok Mostu Grunwaldzkiego, Wybrzeże Stanisława Wyspiańskiego
    Meta: Kredka i Ołówek, Pl. Grunwaldzki 30
    Dojazd na miejsce zbi├│rki:┬áprzystanek ÔÇ×Most GrunwaldzkiÔÇŁ tramwajami numer: 4, 16, 19, 33, 70 lub autobusami numer: 145, 146, 149, D.

 

  • 28.09, 17:30-19:30 ÔÇô O zwi─ůzku architektury z lud┼║mi ÔÇô nieistniej─ůce budynki i wa┼╝ne persony | oprowadza Ewa Pluta
    Plac Grunwaldzki to najmocniej zniszczone w trakcie dzia┼éa┼ä wojennych osiedle p├│┼énocnej cz─Ö┼Ťci Wroc┼éawia. Niegdy┼Ť presti┼╝owa dzielnica, zmieni┼éa si─Ö w ziej─ůc─ů pustk─ů wyrw─Ö. Znikn─Ö┼éa architektura, ale r├│wnie┼╝ ci, kt├│rzy w jej murach tworzyli swoje ┼╝ycie rodzinne i zawodowe. W trakcie spaceru przejdziemy si─Ö szlakiem nieistniej─ůcych ju┼╝ budynk├│w, poznamy ich architektur─Ö i znaczenie dla miasta. Jednak przede wszystkim biografie kobiet i m─Ö┼╝czyzn, kt├│rzy byli z nimi zwi─ůzani. Na trasie znajd─ů si─Ö m.in. ko┼Ťcio┼éy Piotra Kanizjusza i Marcina Lutra, Archiwum Pa┼ästwowe, willa Heimanna, siedziba legendarnej Segity oraz urz─ůd stanu cywilnego.
    Start: Pomnik ofiar budowy lotniska w oblężonym Wrocławiu, Wybrzeże Pasteura 20
    Meta:┬áPomnik Pomordowanych Profesor├│w Lwowskich, mi─Ödzy budynkami Politechniki D1 ÔÇô D2
    Dojazd na miejsce zbi├│rki:┬áprzystanek ÔÇ×KochanowskiegoÔÇŁ tramwajami numer: 9, 17, 33 lub autobusami numer: 111, 116, 121, 131, 149, 151, D.

 

  • 5.10, 17:30-19:30 ÔÇô ┼Üladami przed- i powojennych mieszka┼äc├│w Wroc┼éawia | oprowadza Joanna Mielewczyk
    Zapraszamy na opowie┼Ť─ç o architektach, lekarzach i artystach, kt├│rzy po wojnie zamieszkali w kamienicach w tej cz─Ö┼Ťci Wroc┼éawia oraz o tych, kt├│rzy mieszkali na Grunwaldzie przed wojn─ů. Zaczynamy od ┼üukasiewicza 13, aby dowiedzie─ç si─Ö, jak smakowa┼éy wi┼Ťnie na Wo┼éyniu i kt├│ry lwowski psychiatra przyjmowa┼é pacjent├│w w┼éa┼Ťnie w tym miejscu. Prze┼Ťledzimy tak┼╝e losy profesor├│w wroc┼éawskich uczelni. Ulic─ů Norwida dojdziemy do Sk┼éodowskiej-Curie, by dowiedzie─ç si─Ö, jak skomplikowane by┼éy powojenne losy ┼╝ydowskich mieszka┼äc├│w Wroc┼éawia. B─Ödzie te┼╝ historia o niezwyk┼éej powojennej przyja┼║ni i dw├│ch s─ůsiadkach, kt├│re po ponad 70 latach spotka┼éy si─Ö w Berlinie.
    Start: Kamienica, ul. Łukasiewicza 13
    Meta: Kamienica, ul. Pasteura 16
    Dojazd na miejsce zbi├│rki:┬áprzystanek ÔÇ×Kliniki – Politechnika Wroc┼éawskaÔÇŁ tramwajami numer: 1, 2, 4, 10, 16, 19 lub autobusami numer: 115, 145, 146, 315, 345.

 

  • 12.10, 17:30-19:30 ÔÇô Od Audytorium do audytorium, czyli spacer wzd┼éu┼╝ placu Grunwaldzkiego ┼Ťladami architektury modernistycznej | oprowadza Krzysztof Ziental // [BRAK MIEJSC]
    W 1964 roku og┼éoszono konkurs na rozbudow─Ö wroc┼éawskiej dzielnicy naukowej w rejonie placu Grunwaldzkiego. Wygrany projekt, architekt├│w Krystyny i Mariana Barskich, nie tylko zachwyca monumentalno┼Ťci─ů, ale i nowoczesno┼Ťci─ů. Wzd┼éu┼╝ osi Grunwaldzkiej skupione zosta┼éy cztery szko┼éy wy┼╝sze (Uniwersytet, Politechnika, ├│wczesne: Wy┼╝sza Szko┼éa Rolnicza i Akademia Medyczna), kt├│re tworzy─ç mia┼éy modernistyczn─ů dzielnic─Ö, pe┼én─ů ucz─ůcej si─Ö m┼éodzie┼╝y. Podczas spaceru poznamy najwa┼╝niejsze akcenty urbanistyczne tego za┼éo┼╝enia. Postaramy si─Ö wyczyta─ç, niestety ju┼╝ z tylko cz─Ö┼Ťciowo zachowanej oryginalnie architektury, jej pierwotny wyraz i sens. B─Ödzie to wi─Öc spacer nie tylko krajoznawczy, lecz tak┼╝e wspomnieniowy.
    Start: Audytorium Chemii UWr, ul. Joliot-Curie 13
    Meta: Klinika Weterynarii Uniwersytetu Przyrodniczego, Pl. Grunwaldzki 51
    Dojazd na miejsce zbi├│rki:┬áprzystanek ÔÇ×Most GrunwaldzkiÔÇŁ tramwajami numer: 4, 16, 19, 33, 70 lub autobusami numer: 145, 146, 149, D lub przystanek ÔÇ×KatedraÔÇŁ tramwajami numer: 2, 9, 10, 23 lub autobusami numer: 106, 111, 115, 148, 315, A, N.

 

Kolorowa, pozioma fotografia. W szklanej witrynie niskiego budynku odbijaj─ů si─Ö, przechodz─ůce obok osoby, bior─ůce udzia┼é w spacerze po osiedlu.

fot. Marcin Szczygieł

O prowadz─ůcych:

 

  • Maciej Wlaz┼éo┬áÔÇô z zami┼éowania przewodnik miejski po Wroc┼éawiu. W mediach spo┼éeczno┼Ťciowych jako Beard of Breslau opisuje i komentuje stan niemieckiego dziedzictwa pozosta┼éego we Wroc┼éawiu i na Dolnym ┼Ül─ůsku oraz przybli┼╝a historyczne ciekawostki zwi─ůzane z miastem i regionem. Edukuje o mniej znanej historii Wroc┼éawia, prowadz─ůc wyk┼éady, odczyty i organizuj─ůc spacery po mie┼Ťcie. Wsp├│┼étworzy z Radiem Wroc┼éaw materia┼éy wideo na Youtube pod nazw─ů ÔÇ×Wroc┼éaw spaceremÔÇŁ.

 

  • Joanna Majczyk┬áÔÇô architektka, adiunktka na Wydziale Architektury Politechniki Wroc┼éawskiej. Bada architektur─Ö XX-wieku, jej tw├│rc├│w i tw├│rczynie oraz relacje mi─Ödzy architektur─ů a polityk─ů.

 

  • Ewa Pluta┬áÔÇô robotnica kultury, historyczka sztuki, zawodowo zwi─ůzana z Muzeum Miejskim Wroc┼éawia i Fundacj─ů Art Transparent. Rzeczniczka prasowa, kuratorka, koordynatorka do spraw dost─Öpno┼Ťci, czasem przewodniczka. Wroc┼éaw uwa┼╝a za najwspanialsze miasto na ┼Ťwiecie (mimo braku morza). Kompulsywnie eksploruje jego dziejach, by wykopa─ç z nich te w─ůtki, kt├│re jeszcze nie zosta┼éy poznane. Szczeg├│lnie interesuje j─ů herstoria i queerstoria Wroc┼éawia. Dumna mieszkanka O┼ébina, opiekunka psa i kota.

 

  • Joanna Mielewczyk┬áÔÇô dziennikarka radiowa, zwi─ůzana przez 12 lat z radiow─ů Tr├│jk─ů, a od 5 z wroc┼éawskim radiem RAM. Absolwentka dziennikarstwa na Uniwersytecie Wroc┼éawskim. Autorka 215 rozm├│w o przed- i powojennym Wroc┼éawiu oraz ksi─ů┼╝ek ÔÇ×KamieniceÔÇŁ, powsta┼éych na podstawie audycji radiowych. Mama dw├│ch kapitalnych syn├│w. Fanka modernizmu, obserwatorka secesji.

 

  • Krzysztof Ziental┬áÔÇô wroc┼éawianin, historyk sztuki, zabytkoznawca i konserwacjoznawca, praktyk partycypacji, urz─Ödnik. Autor publikacji ÔÇ×Krystyna Postawka-Barska i Marian BarskiÔÇŁ (SARPÔÇôWroc┼éaw, Wroc┼éaw 2016) z serii Wroc┼éawscy Mistrzowie Architektury. Wsp├│┼éautor prawie trzydziestu opracowa┼ä konserwatorskich. Obecnie Kierownik Dzia┼éu ds. Partycypacji Wydzia┼éu Partycypacji Spo┼éecznej Urz─Ödu Miejskiego Wroc┼éawia. Koordynator ponad setki proces├│w konsultacyjnych. Wsp├│┼éredaktor strony Wroc┼éaw Rozmawia ÔÇô portalu partycypacji spo┼éecznej, opiekun Mikrogrant├│w ÔÇô og├│lno miejskiego programu wsparcia oddolnych inicjatyw. Przewodnik po architekturze i historii miasta. Dotychczas oprowadza┼é po wroc┼éawskim Szczepinie, Kar┼éowicach, R├│┼╝ance, D─ůbiu, Kleczkowie, Nadodrzu, O┼ébinie, Partynicach, Placu Grunwaldzkim, Popowicach, Tarnogaju i Zakrzowie oraz Kaliszu.

 

Pionowy plakat: u góry duże archiwalne zdjęcie wrocławskiego Manhattanu, poniżej napis "spacery osiedlowe, poznaj historię Placu Grunwaldzkiego". Niżej harmonogram spotkań oraz informacje kontaktowe. Na samym dole logotypy partnerów projektu.

projekt graficzny: Marcin Rosiński


ÔÇ×Plac Grunwaldzki – nieopowiedziana historiaÔÇŁ to projekt realizowany przez Fundacj─Ö ┼üadne Historie dzi─Öki dofinansowaniu ze ┼Ťrodk├│w Fundacji EVZ w ramach programu ÔÇ×local.historyÔÇŁ. #SupportedbyEVZ

The project was supported by the EVZ Foundation. This publication does not represent the opinion of the EVZ Foundation. The author bears responsibility for any statements contained herein.

 

Logotyp programu EVZ